سازمان دانش آموزی جمهوری اسلامی ایران در یک نگاه

سازمان دانش آموزی جمهوری اسلامی ایران در یک نگاه

تعریف:

به منظور اعتلای شخصیت دینی، اخلاقی، عاطفی، علمی و اجتماعی دانش آموزان و ایجاد زمینه مشارکت همه جانبه آنها در زمینه های اعتقادی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی،ورزشی و هنری، سازمانی عمومی وغیردولتی باعنوان سازمان دانش آموزی جمهوری اسلامی ایران و با مقررات خاص تحت نظارت وزارت آموزش و پرورش تشکیل می­شود .                                                                                                                                       
                                                       (ماده 1 اساسنامه)

تاریخچه تشکیل:

اساسنامه سازمان دانش آموزی پس از ماه ها بحث و بررسی کارشناسی در جلسه 441 شورای عالی انقلاب فرهنگی در تاریخ 21/2/1378 به تصویب اعضای شورا رسید و در شماره 15832 روزنامه رسمی جمهوری اسلامی مورخ 14/4/1378 ثبت گردید. این سازمان ار 21 اردیبهشت 78 فعالیت های خود را شروع نمود.

جایگاه:

اساسنامه سازمان دانش آموزی در 14ماده و7 تبصره در جلسه 441 مورخ 21/2/1378 به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید.

درتبصره 2 ماده واحده قانون ‌احیاء معاونت پرورشی در وزارت آموزش و پرورش  ‌سازمان‌دانش‌آموزی‌، تحت نظر این معاونت فعالیت خواهد نمود و ریاست این سازمان با معاون پرورشی و فرهنگی است.( البته در استانها ریاست سازمان با معاونین محترم پرورشی نیست و آنها نقش نظارتی ، هدایتی و حمایتی دارند)

اهداف:

الف - زمینه سازی تعلیم و تربیت اسلامی دانش آموزان در ابعاد مختلف فردی و اجتماعی برای کسب فضایل اخلاقی و کمالات انسانی بر اساس تعالیم عالیه اسلام ناب محمدی (ص).

ب-  زمینه سازی برای بسط مشارکت فعال دانش آموزان در عرصه های مختلف انقلاب و کشور.

ج - برنامه ریزی برای استفاده مفید از اوقات فراغت دانش آموزان و آماده سازی آنان برای پذیرش مسئولیت های فردی و اجتماعی

د - ترویج الگوها و اسوه های انقلابی، اسلامی و ملی در بین دانش آموزان .

هـ - تقویت روحیه تعاون، نیکوکاری، نوع دوستی و کمک به دیگران و ترغیب به رعایت نظم و انضباط اجتماعی و روحیه قانون گرایی و احترام به قانون در جامعه.

و - مشارکت در ارتباطات بین المللی دانش آموزان به ویژه با دانش آموزان کشورهای اسلامی.

ز- ایجاد علاقه وایمان به فرهنگ خودی، خودباوری و توجه به شعار نه شرقی و نه غربی.

وظایف:

1 -  جلب مشارکت کلیه مخاطبان اصلی و اعضای وابسته و مردمی برای تحقق اهداف سازمان

2 - اقدام لازم برای به عضویت در آوردن داوطلبانه دانش آموزان

3 - برنامه ریزی برای فعالیت های پرورشی دانش آموزان در خارج از مدارس

4 - پژوهش، آموزش و مشاوره برای افزایش توانمندی های دانش آموزان عضو

5 - سازماندهی و هماهنگی برای جلب حمایت های ملی و محلی

6 - تأمین منابع مورد نیاز سازمان از طریق جلب مشارکتهای مردمی در کنار کمک های دولت

7 - ارائه روش های تربیتی مناسب برای رشد اعتقادی و اخلاقی اعضاء

8 - استفاده مفید و م‍ؤثر از فضاهای پرورشی موجود در کشور و توسعه و تجهیز فضاهای مناسب برای فعالیت سازمان

9 - برنامه ریزی برای شناسایی، جذب و آموزش مربیان واجد صلاحیت و داوطلب به منظور آماده سازی آنان برای اداره گروههای سازمان یافته دانش آموزی

10 - برقراری ارتباط با مراکز فرهنگی، علمی و نیز تشکل های مشابه در داخل و خارج از کشور برای تبادل اطلاعات و تجربیات و همکاریهای مشترک از طریق مراجع مسئول

11 - برگزاری گردهمایی، همایش، جشنواره، اردو، مسابقات فرهنگی و ورزشی، کنگره ها و مجمع های گوناگون برای اعضاء

12 - تشویق و ترغیب دانش آموزان عضو به فراگیری و استفاده از شیوه های تعاون در فعالیت های مختلف اقتصادی و اجتماعی در واحدهای آموزشی

پشتوانه فکری – اجرایی سازمان

هیات امناء :

به ریاست مقام عالی وزارت تشکیل و اعضای آن نیز توسط ایشان منصوب می شوندکه وظیفه اصلی آن سیاست گذاری و تعیین خط مشی های کلی سازمان و نظارت بر تحقق اهداف آن       می باشد
 شورای برنامه ریزی : به ریاست رئیس سازمان دانش آموزی  تشکیل و اعضای آن به پیشنهاد ریاست محترم سازمان و تائیدمقام عالی وزارت منصوب می شوندکه وظیفه اصلی آن تصویب آئین‌نامه‌ها و ضوابط  اجرائی مربوط به فعالیتهای سازمان و اعضاء می باشد
تذکر: شورای برنامه ریزی در استان به ریاست مدیر کل آموزش و پرورش استان تشکیل می شود که وظیفه برنامه‌ریزی و انجام هماهنگی و پشتیبانی کلیه امور سازمان در سطح استان و شهرستانها را برعهده دارد

مجمع مدرسین :

بعنوان بازوی فکری و محتوایی برای آموزش اعضاء در دو سطح کشوری و استانی فعالیت می نمایدواعضای آن به پیشنهادمدیردانش آموزی استان وتائید قائم مقام معاون وزیردر سازمان انتخاب می شوند
مجمع دانش آموزان و مربیان : بمنظور اعمال نظریات و مشارکت فعال دانش آموزان و مربیان عضو در مدیریت و اجرای فعالیت ها با رای مستقیم دانش آموزان و مربیان در 3 سطح شهرستان – استان و کشور تشکیل می شود
ماده ۶ - ارکان:
  -  هیأت امناء. 
 - شورای برنامه ریزی. 
 - رئیس سازمان. 
 - مجمع عمومی ( کنگره) 

تشکل های سازمان:

- پیشتازان(پسر و دختر)

- یاران مدرسه شامل :
خبرنگار دانش آموز
یاور مربی
کتاب یار
مدیر یار
معلم یار
معاون یار
یاوران امداد
یاد آوران
همیار مشاور
همیار انرژی
دانش آموز آموزش دهنده
یاران شهدا
یاران نماز
شهردارمدرسه
فن یار
س) مجموعه های وابسته

مجلس دانش آموزی: 
نهادی صنفی است که به منظور ترویج فرهنگ مشارکت جویی ، تعاون و همکاری ، مسئولیت پذیری و زمینه سازی برای مشارکت فکری و عملی دانش آموزان در عرصه های مختلف آموزش و پرروش شکـل گـرفته است.
خبرگزاری دانش آموزی پانا : خبرگزاری کانون دانش آموزی (پانا)به منظور جذب و آموزش دانش آموزان مستعددر عرصه خبر و رسانه تاسیس شده است.

ش) اهم برنامه ها

- شبکه سازی: در قالب تشکل های پیشتازان و یاران مدرسه
- تدوین سیر محتوای آموزشی : اعضاء و مربیان در سه مقطع تحصیلی
- تدوین نظام رتبه بندی مربیان و دانش آموزان : تقسیم مربیان به 4 گروه و دانش آموزان به 9 گروه
- آموزش و توانمند سازی اعضاء: در 3 حیطه : معرفتی – مهارتی و هویتی
- اجرای برنامه های مختلف فرهنگی – اجتماعی از قبیل:
اردوهای آموزشی – تشکیلاتی یاران ولایت
عمره دانش آموزی
اعتکاف دانش آموزی
گردشگری
جشن های نیکوکاری و عاطفه ها
ساماندهی بخشی از اوقات فراغت دانش آموزان در قالب کارت نشاط
راه اندازی سامانه مجازی زنگ نشاط
یاران مدرسه
جشن های سپاس معلم و سپاس مربی
گرامیداشت یوم ا... 13 آبان و دهه فجر
خندق فرهنگی
دعای عـرفـه
نوگلان حسینی( ساماندهی مداحان دانش آموز )
مدیریت تعاونی های آموزشگاهی
و...
 

هـ) منابع و امکانات: براساس ماده 14 اساسنامه ، منابع و امکانات سازمان باید از روش های ذیل تامین گردد:

- دریافت حق عضویت
- کمک مالی و تجهیزاتی آموزش و پرورش
- درآمدهای حاصل از فعالیتهای سازمان
بخشی از نیروهای مورد نیاز سازمان از طریق مامور نمودن کارکنان آموزش و پرورش، سایر دستگاههای دولتی تامین خواهد شد. منابع پرداخت حقوق و مزایای اینگونه کارکنان از محل بودجه دستگاههای دولتی مربوط و به عنوان بخشی از کمک دولت به سازمان منظور و تامین خواهد شد.
ساختار

آرم سازمان:

طرح آرم سازمان دانش آموزی گلی است دارای ساختاری تزئینی - سنتی ایرانی که برگرفته از کاشیکاری های عهد سلجوقی در مساجد می باشـد و نمادی از طراوت جوانی، رویش ، زیبایی، دوستی و کمال است

آرم پیشتازان 

آرم تشکیلات از دو قسمت کلی تشکیل شده است :

نماد گل (آرم سازمان)      
موج
الف:منشاء: نشانه آن است که تشکیلات پیشتازان  از اصول و مبانی پایدار و ثابت الهی سرچشمه می‌گیرد.

ب-گلبرگ‌های دو بخش راست و چپ آرم: حالت پشتیبانی از گلبرگ‌های میانی و نیروبخشی به آن را القاء می‌کند، که زمینه‌ای برای حمایت رشد و شکوفایی و رسیدن به کمال می‌باشد.

ج- قلم در میان گلبرگ­ها:

یادآور دانش­ آموزی بودن وظایف و مأموریت­های سازمان دانش­ آموزی و تشکیلات پیشتازان می باشد.

د- دوازده بخشی بودن آرم: نشانه­ای از دوازده منش اصلی تشکیلات پیشتازان است.
رنگ سبز آرم:

 نشانه اعتقاد اعضای تشکیلات به اسلام و رشد، پویایی و آرامش، است.

تعریف تشکیلات دانش آموزی:

تشکیلات دانش آموزی به گروهی از دانش آموزان اطلاق می شود که به منظور انجام فعالیتهای هدفمند و مشـترک، بطور داوطلبانه در یک جمع تشکیلاتی و سازمان یافته فعالیت می نمایند.

تشکلهای سازمان دانش آموزی جمهوری اسلامی  ایران

1 - پیشتازان

2 - هلال احمر

4 - استعدادهای برتر

5 - راهیان معرفت

6 - مجمع اعضاء        

پیشتازان:

این تشکل در سال 1372 توسط اداره کل فعالیت های دانش آموزی وزارت آموزش و پرورش راه اندازی شد و از سال 1379 تاکنون در سازمان دانش آموزی به نام پیشتازان (اعضای پسر) و فرزانگان ( اعضای دختر) فعالیت       می کند. تشـکیلات پیشتازان و فرزانگان، دانش آموزان پسر و دختر را در سه دوره تحصیلی و از پایه چهارم ابتدایی تا سوم متوسطه تحت پوشش قرار می دهد. 

منشهای پیشتازان:

1 - دیانت و معنویت

2 - راستی و درستی

3 - نظم پذیری و قانون مداری

4 - یاری و مهربانی

5 - میهن دوستی

6 - عدل و انصاف

7 - ادب و خوش خلقی

8 - شجاعت و دلیری

9 - تلاش و صرفه جویی

10 - مسئولیت پذیری و مشارکت جویی

11 - دوستی با طبیعت

12 - تدبیر و تفکر

شعار پیشتازان:

همدلی ، هم فکری، همکاری

لباس تشکیلاتی:

لباس فرم برای هر مقطع تحصیلی از لحاظ رنگ و دوخت متفاوت بوده و متناسب با سن ، روحیه و نوع کاربرد اعضای همان مقطع طراحی شده است و شامل پیراهن، شلوار، کلاه، آرم روی سینه، نشان های مهارتی، ستاره های سنواتی و درجات تعلیماتی می باشد.

شیوه عضو گیری:

در آغاز سال تحصیلی، سازمان دانش آموزی از دانش آموزان سال چهارم ابتدایی تا سال سوم متوسطه که علاقمند به کارهای تشکیلاتی و اردویی و دارای حس مسئولیت پذیری باشند. ثبت نام بعمل می آورد.

واحدهای تابعه:

 - مجلس دانش‌آموزی
- خبرگزاری کانون دانش آموزی (پانا)
- مدیریت دانش آموزی استان و شهرستان